ΠΟΥ ΠΑΝΕ ΤΑ ΚΑΡΑΒΙΑ;

Η δράση αυτή ξεκίνησε ως μια συνηθισμένη ρουτίνα προς το τέλος της σχολικής χρονιάς , όταν όλοι τρέχουμε να προλάβουμε και να ολοκληρώσουμε του κόσμου τις δουλειές μας. Βέβαια καθ' όλη τη διάρκεια της  χρονιάς ασχοληθήκαμε στο σχολείο και μ' ένα πολιτιστικό πρόγραμμα γνωρίζοντας τα νησιά της Ελλάδας. Τα παιδιά είχαν ήδη μάθει πολλά. Κάποιο παιδί μου ζήτησε μια καλοκαιρινή ζωγραφιά και επειδή ήμουν πολύ - πολύ απασχολημένη, βρήκα αυτό το φύλλο εργασίας μ' ένα καράβι. Τους είπα αν τους αρέσει και μου απάντησαν πως << ναι>>. Όμως ενώ περίμενα πως απλά θα το ζωγράφιζαν και τίποτε άλλο , ξαφνικά ένα παιδί μου ανακοίνωσε ότι τελείωσε το καράβι του και πάει στη Μύκονο. Τα άλλα παιδιά αποφάσισαν μόνα τους να κάνουν το ίδιο, μια και τα σχολεία σε λίγο θα έκλειναν και θα πήγαιναν διακοπές. Ενθουσιάστηκα διότι όλα ,( νήπια και προνήπια), έγραφαν τον προορισμό τους. Κάποια δήλωσαν και στεριά αλλά δε στενοχωρήθηκα καθ' όλου. Κοιτάζοντας το αρχείο μου βρήκα κι άλλα θέματα που δεν έχω αναρτήσει και σας υπόσχομαι ότι θα το κάνω με την πρώτη ευκαιρία. Πάρτε μια γεύση από τα ταξίδια των παιδιών.

Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΟΜΙΛΙΑΣ ΣΤΑ ΒΡΕΦΗ

Την Παρασκευή 18 Ιουλίου του 2014 , στην εφημερίδα Δημοκρατία με αρ. φυλ. 1058, δημοσιεύτηκαν τα εξής:
 Απαραίτητες για την ανάπτυξη της ομιλίας στα βρέφη είναι οι λέξεις που τους λένε οι γονείς τους, σύμφωνα με νέα μελέτη. Στο συμπέρασμα αυτό κατέληξε καινούργια μελέτη που πραγματοποίησαν επιστήμονες από το Πανεπιστήμιο Ουάσινγκτον, οι οποίοι διαπίστωσαν ότι οι λέξεις που περιέχουν φωνήεντα βοηθούν τα παιδιά να μιλήσουν ταχύτερα, επειδή μαθαίνουν να διαχωρίζουν τις λέξεις από τους θορύβους. Μάλιστα κάτι τέτοιο μπορεί να συμβεί ήδη από την ηλικία των επτά μηνών, ενώ σε εκείνη των 11 μηνών τα βρέφη έχουν ήδη μάθει να διαχωρίζουν τη μητρική τους γλώσσα από τις υπόλοιπες. Η επιστημονική έκθεση δημοσιεύεται στην επιθεώρηση << Proceedings of the National Academy of Sciences >>.

ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΩΝ ΠΟΛΕΩΝ ΚΙΝΔΥΝΕΥΟΥΝ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΟ ΓΙΑ ΑΛΛΕΡΓΙΕΣ

Τα παιδιά τα οποία ζουν σε αγροκτήματα με ζώα που παράγουν γάλα αντιμετωπίζουν πολύ μικρότερο κίνδυνο να εμφανίσουν αλλεργίες σε σχέση με άλλα παιδιά που επίσης ζουν στην ύπαιθρο, αλλά όχι κοντά σε ζώα της κτηνοτροφίας. Αυτό επισημαίνουν Σουηδοί ερευνητές έπειτα από έρευνα που έκαναν για το θέμα, τονίζοντας παράλληλα ότι ο κίνδυνος για αλλεργίες είναι ακόμη μικρότερος και σε σχέση βέβαια με τα παιδιά των πόλεων. Οι ερευνητές της Ιατρικής Ακαδημίας Σαλγκρένσκα του Πανεπιστημίου του Γκέτεμποργκ, με επικεφαλής την Άννα - Κάριν Λούντελ, που έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό ανοσολογίας << Journal of Immunology>>, παρακολούθησαν παιδιά έως την ηλικία των τριών ετών προκειμένου να εξετάσουν την ωρίμανση του ανοσοποιητικού συστήματό ς τους σε σχέση με την εμφάνιση αλλεργιών.
<< Η μελέτη μας έδειξε για πρώτη φορά ότι η καθυστερημένη ωρίμανση του ανοσοποητικού συστήματος, ιδίως όσον αφορά τα κύτταρα - βήτα, αποτελεί παράγοντα κινδύνου για την εμφάνιση αλλεργιών>> δήλωσε η Λούντελ, ενώ πρόσθεσε: << Πρέπει να εντοπιστούν οι συγκεκριμένοι παράγοντες στα γαλακτοκομικά αγροκτήματα, οι οποίοι ενισχύουν την προστασία των παιδιών έναντι των αλλεργιών και επιταχύνουν την ωρίμανση του ανοσοποιητικού συστήματός τους ήδη από το εμβρϊακό στάδιο>>.
Οι Σουηδοί ερευνητές πιστεύουν μάλιστα ότι οι έγκυοι θα ωφελούνταν αν περνούσαν ένα διάστημα σε τέτοια αγροκτήματα.

Το άρθρο αυτό το διάβασα κατά την περίοδο των διακοπών μου στην εφημερίδα Έθνος , στη σελίδα 26 στον τομέα Υγείας. Η εφημερίδα δημοσιεύτηκε το Σάββατο 12 Ιουλίου του 2014.

ΤΟ ΤΕΛΕΥΤΑΙΟ ΤΑΞΙΔΙ

Στις 8 Αυγούστου του 2014 έχασα έναν αγαπημένο μου άνθρωπο. Περήφανο, διακριτικό, γλυκομίλητο, κουρασμένο από τα χτυπήματα της μοίρας και τις δύσκολες αρρώστιες, με δύναμη θέλησης , στηριγμένο μέχρι τέλους στα δικά του πόδια, πάντα να προσπαθεί να προσφέρει, να μη θέλει να κουράζει τους άλλους και με πολλή αγάπη για όλους. Ακόμη και για μένα και ας ήμουν η νύφη της. Ναι, αυτή ήταν  η πεθερά μου. Μια ξεχωριστή παρουσία στη ζωή μου που με δίδαξε πολλά. Ο χαμός της ήταν ξαφνικός για μένα, σε μια περίοδο που απολάμβανα τις διακοπές μου, ( ούτε εκεί δεν ήθελε να με κουράσει), και πραγματικά πόνεσα και πονώ  πολύ γι' αυτόν τον άνθρωπο. Πάντα θα αποτελεί ένα ξεχωριστό κομμάτι στη ζωή μου  , θα την αναπολώ και θα σκέφτομαι το πόσο ωραία μου φέρθηκε και ότι με τον ίδιο τρόπο πρέπει να φερόμαστε κι εμείς. Εύχομαι καλό ταξίδι και καλό παράδεισο σ' αυτήν την γυναίκα την αρχοντικιά, την αγωνίστρια, την τόσο θαυμάσια!!!!!!!!!!!!!!

Η ΑΓΙΑ ΚΥΡΙΑΚΗ ΛΕΥΚΑΔΑΣ

Αγία Κυριακή: Το εκκλησάκι του βράχου

Άρθρο του Δημήτρη Ε. Σολδάτου.

Η παράδοση

Όπως η παράδοση αναφέρει, ναυτικοί διαπλέοντας μεταξύ Νυδριού και της απέναντι χερσονήσου πριν από 150 περίπου χρόνια έβλεπαν μέσα στην νύχτα ένα παράξενο φως στην σπηλιά του βράχου και δεν ήξεραν πώς να το εξηγήσουν. Άλλοι έλεγαν πως πρόκειται για πυγολαμπίδες πιασμένες στα δίχτυα κάποιας αράχνης. Άλλοι έκαναν τάμα πως πρόκειται για τα τρομαγμένα μάτια μιας κουκουβάγιας που σπήλωσε εκεί κυνηγημένη απ' το αγριοκαίρι. Άλλοι μιλούσαν για... φωσφορίζουσες νυχτερίδες!

Όλοι όμως αυθόρμητα σταυροκοπιόνταν από φόβο ή ακόμα κι από έναν πρωτόγονο σεβασμό απέναντι στο άγνωστο αυτό φαινόμενο.

Τα βράχια ήταν απόκρημνα και δύσκολα πλησίαζε κανείς απ' την μεριά της θάλασσας. Κάποτε όμως, λίγο ψηλότερα, στην ευρύχωρη σπηλιά της ακτής ο ιδιοκτήτης του κτήματος Κακονάς βρήκε, λένε, μια μικρή εικόνα της Αγίας Κυριακής. Έτσι αποφάσισε να χτίσει έναν ναΐσκο με μεγάλα λιθάρια που βρισκόταν εκεί τριγύρω, άμμο του γιαλού και ασβέστη, προς τιμήν της Αγίας – στο διάβα των χρόνων πολλές προσθήκες ακολούθησαν και τρεις φορές ολοσχερώς γκρεμίστηκε μέχρι να φτάσει στις σημερινές του διαστάσεις: 10Χ6 μέτρα.

Ιερό των Νυμφών

Κατά τις ανασκαφές που πραγματοποίησε στον χώρο μέσα και γύρω απ' τον ναό ο Γερμανός αρχαιολόγος Γουλιέλμος Νταίλπφερντ το έτος 1908, λίγο πριν την πανήγυρη της 7ης Ιουλίου, μέρα που η Αγία εορτάζεται, ήρθαν στο φως πολλά αρχαία αναθήματα μικρών ειδωλίων από πηλό, αγγεία όλων των εποχών και διάφορα θραύσματα. Ο Νταίλπφερντ εξέφρασε την άποψη πως το σημείο εκείνο πρέπει να υπήρξε ανέκαθεν τόπος λατρείας θεοτήτων, ένα ιερό των Νυμφών. Περίεργη σύμπτωση στ' αλήθεια που βρέθηκε τυχαία εκεί η εικόνα μιας αγίας, συνεχίζοντας έτσι στον μυστηριακό αυτό χώρο να λατρεύεται μια θηλυκή οντότητα, όπως χιλιάδες χρόνια πριν.

Οι ιδιοκτήτες

Ο Νικόλαος Κακονάς, σύμφωνα με τις μαρτυρίες των απογόνων του, ήταν ο κτήτορας του ναού γύρω στο 1850. Ο Νταίλπφερντ το 1928 αγόρασε το κτήμα για να χτίσει εκεί το αρχοντικό του, αλλά ο ναός παρέμεινε στους Κακκοναίους και βάσει συμβολαίου υποχρεώθηκε απ' τους πρώην ιδιοκτήτες να παραχωρεί παρακείμενο λιοστάσι κατά την μέρα της εορτής της Αγίας προκειμένου να συγκεντρώνονται εκεί οι προσκυνητές, αλλά και να επιτρέπει την δια ξηράς προσέλευση στον ναό από τον στενό παραθαλάσσιο δρομίσκο της ιδιοκτησίας του, όπως και έγινε. Το εκκλησάκι ανήκε στην αγροτική περιοχή Κατωχωρίου παλαιότερα και Βλυχού αργότερα, όμως για την καλύτερη εξυπηρέτηση των πιστών έχει κανονιστεί και συλλειτουργείται από τους ιερείς Βλυχού και Νυδριού.

7η Ιουλίου

Η 7η Ιουλίου είναι, μετά την εορτή της Φανερωμένης, το μεγαλύτερο θρησκευτικό γεγονός στο νησί αλλά και έξω από αυτό. Χιλιάδες προσκυνητές καταφθάνουν από παντού, δια ξηράς και θαλάσσης, στην Κυρούλα του βράχου.
Ήδη από την παραμονή όλα τα καραβάκια στο Νυδρί παραταγμένα στον μόλο περιμένουν τους προσκυνητές για να τους περάσουν απέναντι – κυριολεκτικά αλλά και συμβολικά.

Σήμερα το γεγονός δεν διατηρεί ακέρια εκείνη την θρησκευτική προσήλωση των παλαιότερων χρόνων, αλλά μια λαϊκή αγορά με δεκάδες πάγκους μικροπωλητών κι ένα πολύχρωμο, ετερόκλητο πλήθος προσκυνητών, τουριστών, περίεργων και τυχαίων διερχομένων υποβαθμίζει αισθητά ό,τι γινόταν άλλοτε προς δόξαν της Αγίας. Στα παραδοσιακά καραβάκια προστέθηκαν και σύγχρονα κρουαζιερόπλοια – μόνο οι διενέξεις των ιδιοκτητών τους, ποιος θα φορτώσει περισσότερο κόσμο, διατηρούνται ακόμα αμείωτες όπως τον παλιό καλό καιρό.

Το προσκύνημα

Βλέπεις την ογδοντάχρονη γριούλα με το σφιχτοδεμένο κεφαλομάντηλο, με το χαρακωμένο πρόσωπο απ' τις κακουχίες, με το ψημένο απ' το λιοπύρι δέρμα, το αργασμένο απ' το χαλάζι και τις νεροποντές, με τα τρεμάμενα, ροζιασμένα χέρια που κάποτε αναποδογύριζαν τους λόγγους, πάνω στην κουπαστή του χεριού οι γαλάζιες φλέβες διακλαδώνονται σαν θερμά θαλάσσια ρεύματα, όπως εκείνα που αναδεύουν στους βυθούς λες και νανουρίζουν τους σκελετούς των πνιγμένων παιδιών της. Κουβαλάει μαζί της στο σακούλι ένα μπουκάλι λάδι για τα καντήλια κι ένα μποκέ (μπουκέτο) φρέσκα λουλούδια απ' τον κήπο της για την Κυρούλα. Φτάνει μπροστά στην εικόνα της Αγίας και είναι απίστευτο πού βρίσκει τόση δύναμη για να κάνει όλες εκείνες τις μετάνοιες, λες και υποκλίνεται με αξιοπρέπεια απέναντι στην ίδια της την ψυχή. Κάνει το σταυρό της συντετριμμένη, σαν να ήθελε να συγχωρεθεί για τα βαρύτερα αμαρτήματα, που πιθανότατα δεν έπραξε, ή σαν βουβή ευχαριστία που και φέτος αξιώθηκε να έχει την υγειά της ώστε να βρει το κουράγιο να φτάσει μέχρι εδώ. Κι όταν ακουμπάει τα τρεμάμενα χείλη της στο τζάμι της εικόνας, το θολώνει από την άχνα των δακρύων της.

Τότε η Αγία Κυριακή κι εκείνη γίνονται ένα. Άγιασε η μία στους άθλους της πίστεως. Άγιασε η άλλη στον μόχθο τον καθημερινό. Παλιές γυναίκες, λιανοκόκαλες, λιπόσαρκες όπως τα λείψανα των αγίων που προσκυνάνε, που ανάβουν το κερί και την φλόγα του την κουβαλάνε μέσα στα μάτια τους για ν' ανάβουν το ακοίμητο καντήλι της ψυχής τους. Παλιές γυναίκες, δωρικές κολώνες στην Ακρόπολη της αληθινής ζωής, ολόστητες καρυάτιδες στο Ερέχθειο της υπομονής, Σπαρτιάτισσες στην εγκράτειά τους, δούλες σ' ό,τι αγαπούν, μαινάδες σ' ό,τι αντιμάχονται.

Και πιο κει βλέπεις κάποιες απ' τις σύγχρονες προσκυνήτριες με το χαλκά στην μύτη, με το μίνι ως τον σβέρκο, βαμμένες σαν γκέισες, πηγμένες στ' αρώματα, κινούμενα κρέατα που δεν έχουν τίποτα μέσα τους να ευωδιάζει από μόνο του. Τις βλέπεις να χασκογελάνε με την ευλάβεια των παλιών γυναικών, έτσι ακριβώς όπως ειρωνικά μειδιά η εποχή μας απέναντι στην εποχή τους.

Το πανηγύρι

Παλαιότερα, στον μικρό κόλπο, μπροστά απ' τα βράχια, άραζαν πολλές βάρκες την παραμονή και τα βιολιά λαλούσαν ολόκληρο το βράδυ αλλά και την ημέρα της εορτής (φανταστείτε στον ίδιο χώρο πάνω σ' αρχαία πλοιάρια αυλήτριδες να παίζουν μουσική και να χορεύουν προς τιμήν των θαλασσίων νυμφών). Ύστερα ο κόσμος πήγαινε στο κοντινό λιοστάσι να ξαποστάσει και να κεραστεί. Αργότερα
– ως είθισται – ήρθαν κι οι έμποροι, ύστερα τα κλαρίνα. Στο Βλυχό το πανηγύρι έγινε μύθος. Αργότερα ο μύθος – ως είθισται – ξεθώριασε. Οι Νυδριώτες δοκίμασαν κι αυτοί την τύχη τους με τα κλαρίνα. Η εποχή όμως είχε παρέλθει ανεπιστρεπτί. Σήμερα το πανηγύρι, όσο κι αν κάποιοι κόπτονται για το αντίθετο, είναι ένα ακόμα θέαμα, χαμηλής ποιότητας, της τουριστικής ατραξιόν.

Αναμνήσεις

Θυμάμαι, όταν τα βιβλία ήταν ακόμα δυσεύρετα, πώς περίμενα το πανηγύρι για να τα ξεφυλλίσω – σπάνια δε, αγόραζα και κανένα ολιγοσέλιδο, τουτέστιν φθηνότερο. Μεγάλη εντύπωση μου είχε κάνει μια σεξουαλική εγκυκλοπαίδεια – σπάνιζαν τότε στην επαρχία έντυπα τέτοιας θεματολογίας. Μιας λοιπόν και τα βιβλία εκτίθονταν σε πάγκους, μπορούσε να τα δει ο καθένας κι έτσι κάθε χρονιά διάβαζα κι από κάμποσες σελίδες! Τελικά το βιβλίο πουλήθηκε ή εξαντλήθηκε κι έτσι η εκπαίδευσή μου έμεινε ελλιπής. Θυμάμαι τα βιβλία του Νταίνικεν για την εξωγήινη ζωή, την Κατάρα του Φαραώ, τα βιβλία της παραψυχολογίας, τα διηγήματα του Παπαδιαμάντη και τα μελαγχολικά ποιήματα της Πολυδούρη. Ήταν ένας δάσκαλος απ' την Αθήνα που τα έφερνε. Τότε μόνον αυτός. Ύστερα ήρθαν κι άλλοι. Κάποτε έφτασε και το τσίρκο. Μετά το κορίτσι που γίνονταν γορίλας! Αργότερα η τσόχα, οι παπατζήδες, οι αετονύχηδες και πάει λέγοντας...

«Εδώ περνάνε και θερίζουν χιλιάδες άρματα δρεπανηφόρα» έγραψε ο Γιώργος Σεφέρης. Πραγματικά! Οι εποχές άλλαξαν. Ήρθε το ηλεκτρικό, η τηλεόραση, το ίντερνετ. Το Νυδρί δεν είναι πλέον το γραφικό χωριουδάκι της δεκαετίας του '70 που περίμενε την 7η Ιουλίου για να ζωντανέψει. Τι λέει σήμερα, στην εποχή των 0% λιπαρών, το ψητό στην λαδόκολλα; Κάποτε ήταν το ξέδομα ενός χρόνου, να φέρει την βόλτα του στον τσάμικο ο μερακλής, να δούνε οι νέοι τις ωραίες του χωριού και να τους πιάσουν το χέρι στον χορό. Θυμάμαι που πήγαινα σχολείο στο Νιοχώρι και σταματούσαμε όλα τα παιδιά στις βόλτες του λόφου κι ονειρευόμαστε το παιχνίδι που θα πάρουμε της Αγίας Κυριακής: ένα καροτσίνι, ένα κουρσάκι πλαστικό, ένα νεροπίστολο... Σήμερα υπάρχουν τα ηλεκτρονικά, πηγμένα τα δωμάτια των πιτσιρικάδων από C.D., τίγκα στο παιχνίδι, ξέχειλο σοκολάτες και παγωτά το ψυγείο.

Ποιος περιμένει πλέον το πανηγύρι για να διασκεδάσει;

Τα πανηγύρια ήταν σαν την ασπρόμαυρη τηλεόραση. Έπαιξαν τον σημαντικό ρόλο τους μέχρι την ανακάλυψη της έγχρωμης. Τώρα είναι πλέον είδος γοητευτικό μεν, αλλά οπωσδήποτε μουσειακό.

Ο παπα-Αποστόλης

Αυτές τις συμπυκνωμένες πληροφορίες και σκέψεις για το πανηγύρι της Αγίας Κυριακής τις κατέγραψα ως φόρο τιμής στην μνήμη ενός ανθρώπου που μόχθησε σ' όλη του την ζωή γι' αυτόν τον ναό, του πατέρα Απόστολου Α. Ζαβιτσάνου. Με δικές του ενέργειες και άπειρη αγάπη απέκτησε η Κυρούλα την σημερινή στέγη της.

Με δικές του ενέργειες τσιμεντοστρώθηκε η παραλία έμπροσθεν του ναού, έγινε η τέντα, το καμπαναριό, ήρθε το νερό, μπήκε ο φωτισμός και έγιναν δεκάδες άλλες εργασίες. Όλα αυτά καταγράφονται με θαυμαστές λεπτομέρειες στο μικρό βιβλίο του ταπεινού ιερέα «Το Εκκλησάκι του βράχου», το οποίο κυκλοφόρησε με παρότρυνση και βοήθεια του π. Γεράσιμου Ζαμπέλη (εκτύπωση «Μέλισσα», Νυδρί 1989) κι από εκεί δανείστηκα τον τίτλο και τις περισσότερες πληροφορίες του παρόντος άρθρου. Με κάποιο τρόπο, καλό θα ήταν να επανακυκλοφορήσει το βιβλιαράκι και να πωλείται ή ακόμα και να μοιράζεται δωρεάν στους προσκυνητές, μιας και περιέχει ολόκληρη την ιστορία του ναού, καθώς και πολυσέλιδο αφιέρωμα στον μαρτυρικό βίο της Αγίας.

Φέτος ο παπα- Αποστόλης δεν θα λειτουργήσει στο αγαπημένο του Εκκλησάκι του βράχου. Απ' όταν ήμουν παιδάκι τον θυμάμαι στην Ωραία Πύλη να κλείνει την λειτουργία μ' εκείνο το χαρακτηριστικό παρατεταμένο «ααααντιδόξασον». Κλείνω κι εγώ αυτό το άρθρο μ' ένα δικό του ποίημα, ελπίζοντας να παρατείνω λιγάκι ακόμα την θύμησή του.

ΤΟ ΕΚΚΛΗΣΑΚΙ ΤΟΥ ΒΡΑΧΟΥ

Στ' άσπρο εκκλησάκι σου κλεισμένη
αιώνες καρτερείς εκεί
κάθε ψυχούλα πονεμένη
μεγαλομάρτυς Κυριακή.

Ν' ανάψει τ' άγιο σου καντήλι
μ' ευλάβεια να προσευχηθεί
στου δειλινού την θεία γαλήνη
μπροστά στην άγια σου μορφή.

– Γιατί κυρά μου προτιμούσες
να μένεις μέσα στην σπηλιά,
στα βράχια τ' άγρια του λόγγου
να σου στεριώσουν εκκλησιά;

–Φτωχή σπηλιά είν' η εκκλησιά μου
κι απάνω ο βράχος ο σχιστός.
Σπηλιά δεν βρήκε όταν ήλθε
κι ο νεογέννητος Χριστός;

Δημήτρης Ε. Σολδάτος
Απ' την εφημερίδα «Τα Νέα της Λευκάδας»
Αριθμ. Φύλλου: 990, 4 / 7 / 2008

Η παράδοση

Όπως η παράδοση αναφέρει, ναυτικοί διαπλέοντας μεταξύ Νυδριού και της απέναντι χερσονήσου πριν από 150 περίπου χρόνια έβλεπαν μέσα στην νύχτα ένα

παράξενο φως στην σπηλιά του βράχου και δεν ήξεραν πώς να το εξηγήσουν. Άλλοι έλεγαν πως πρόκειται για πυγολαμπίδες πιασμένες στα δίχτυα κάποιας αράχνης. Άλλοι έκαναν τάμα πως πρόκειται για τα τρομαγμένα μάτια μιας κουκουβάγιας που σπήλωσε εκεί κυνηγημένη απ’ το αγριοκαίρι. Άλλοι μιλούσαν για… φωσφορίζουσες νυχτερίδες!

Όλοι όμως αυθόρμητα σταυροκοπιόνταν από φόβο ή ακόμα κι από έναν πρωτόγονο σεβασμό απέναντι στο άγνωστο αυτό φαινόμενο.

Τα βράχια ήταν απόκρημνα και δύσκολα πλησίαζε κανείς απ’ την μεριά της θάλασσας. Κάποτε όμως, λίγο ψηλότερα, στην ευρύχωρη σπηλιά της ακτής ο ιδιοκτήτης του κτήματος Κακονάς βρήκε, λένε, μια μικρή εικόνα της Αγίας Κυριακής. Έτσι αποφάσισε να χτίσει έναν ναΐσκο με μεγάλα λιθάρια που βρισκόταν εκεί τριγύρω, άμμο του γιαλού και ασβέστη, προς τιμήν της Αγίας – στο διάβα των χρόνων πολλές προσθήκες ακολούθησαν και τρεις φορές ολοσχερώς γκρεμίστηκε μέχρι να φτάσει στις σημερινές του διαστάσεις: 10Χ6 μέτρα.

Ιερό των Νυμφών 

Κατά τις ανασκαφές που πραγματοποίησε στον χώρο μέσα και γύρω απ’ τον ναό ο Γερμανός αρχαιολόγοςΓουλιέλμος Νταίλπφερνττο έτος1908, λίγο πριν την πανήγυρη της 7^ηςΙουλίου, μέρα που η Αγία εορτάζεται, ήρθαν στο φως πολλά αρχαία αναθήματα μικρών ειδωλίων από πηλό, αγγεία όλων των εποχών και διάφορα θραύσματα. Ο Νταίλπφερντ εξέφρασε την άποψη πωςτο σημείο εκείνο πρέπει να υπήρξεανέκαθεν τόπος λατρείας θεοτήτων, έναιερό των Νυμφών. Περίεργη σύμπτωση στ’ αλήθεια που βρέθηκε τυχαία εκεί η εικόνα μιας αγίας, συνεχίζοντας έτσι στον μυστηριακό αυτό χώρο να λατρεύεται μια θηλυκή οντότητα, όπως χιλιάδες χρόνια πριν.

Οι ιδιοκτήτες

ΟΝικόλαος Κακονάς, σύμφωνα με τις μαρτυρίες των απογόνων του, ήταν οκτήτορας του ναούγύρω στο1850. Ο Νταίλπφερντ το 1928 αγόρασε το κτήμα για να χτίσει εκεί το αρχοντικό του, αλλά ο ναός παρέμεινε στους Κακκοναίους και βάσει συμβολαίου υποχρεώθηκε απ’ τους πρώην ιδιοκτήτες να παραχωρεί παρακείμενο λιοστάσι κατά την μέρα της εορτής της Αγίας προκειμένου να συγκεντρώνονται εκεί οι προσκυνητές, αλλά και να επιτρέπει την δια ξηράς προσέλευση στον ναό από τον στενό παραθαλάσσιο δρομίσκο της ιδιοκτησίας του, όπως και έγινε. Το εκκλησάκι ανήκε στην αγροτική περιοχή Κατωχωρίου παλαιότερα και Βλυχού αργότερα, όμωςγια την καλύτερη εξυπηρέτηση των πιστών έχει κανονιστεί και συλλειτουργείται από τους ιερείς Βλυχού και Νυδριού. 

7^η Ιουλίου

Η 7^ηΙουλίου είναι, μετά την εορτή της Φανερωμένης, το μεγαλύτερο θρησκευτικό γεγονός στο νησί αλλά και έξω από αυτό.Χιλιάδες προσκυνητές καταφθάνουν από παντού, δια ξηράς και θαλάσσης, στην Κυρούλα του βράχου.

Ήδη από την παραμονή όλα τα καραβάκια στο Νυδρί παραταγμένα στον μόλο περιμένουν τους προσκυνητές για να τους περάσουν απέναντι – κυριολεκτικά αλλά και συμβολικά.

Σήμερατο γεγονός δεν διατηρεί ακέρια εκείνη την θρησκευτική προσήλωση των παλαιότερων χρόνων, αλλάμια λαϊκή αγορά με δεκάδες πάγκους μικροπωλητών κι ένα πολύχρωμο, ετερόκλητο πλήθος προσκυνητών, τουριστών, περίεργων και τυχαίων διερχομένων υποβαθμίζει αισθητά ό,τι γινόταν άλλοτε προς δόξαν της Αγίας.Στα παραδοσιακά καραβάκια προστέθηκαν και σύγχρονα κρουαζιερόπλοια – μόνο οι διενέξεις των ιδιοκτητών τους, ποιος θα φορτώσει περισσότερο κόσμο, διατηρούνται ακόμα αμείωτες όπως τον παλιό καλό καιρό.

Το προσκύνημα

Βλέπεις την ογδοντάχρονη γριούλαμε το σφιχτοδεμένο κεφαλομάντηλο, με το χαρακωμένο πρόσωπο απ’ τις κακουχίες, με το ψημένο απ’ το λιοπύρι δέρμα, το αργασμένο απ’ το χαλάζι και τις νεροποντές, με τα τρεμάμενα, ροζιασμένα χέρια που κάποτε αναποδογύριζαν τους λόγγους, πάνω στην κουπαστή του χεριού οι γαλάζιες φλέβες διακλαδώνονται σαν θερμά θαλάσσια ρεύματα, όπως εκείνα που αναδεύουν στους βυθούς λες και νανουρίζουν τους σκελετούς των πνιγμένων παιδιών της.Κουβαλάει μαζί της στο σακούλι ένα μπουκάλι λάδι για τα καντήλια κι ένα μποκέ (μπουκέτο) φρέσκα λουλούδια απ’ τον κήπο της για την Κυρούλα.Φτάνει μπροστά στην εικόνα της Αγίας και είναι απίστευτο πού βρίσκει τόση δύναμη για να κάνει όλες εκείνες τις μετάνοιες, λες και υποκλίνεται με αξιοπρέπεια απέναντι στην ίδια της την ψυχή. Κάνει το σταυρό της συντετριμμένη, σαν να ήθελε να συγχωρεθεί για τα βαρύτερα αμαρτήματα, που πιθανότατα δεν έπραξε, ή σαν βουβή ευχαριστία που και φέτος αξιώθηκε να έχει την υγειά της ώστε να βρει το κουράγιο να φτάσει μέχρι εδώ. Κι όταν ακουμπάει τα τρεμάμενα χείλη της στο τζάμι της εικόνας, το θολώνει από την άχνα των δακρύων της.Τότε η Αγία Κυριακή κι εκείνη γίνονται ένα.Άγιασε η μία στους άθλους της πίστεως. Άγιασε η άλλη στον μόχθο τον καθημερινό.Παλιές γυναίκες, λιανοκόκαλες, λιπόσαρκες όπως τα λείψανα των αγίων που προσκυνάνε, που ανάβουν το κερί και την φλόγα του την κουβαλάνε μέσα στα μάτια τους για ν’ ανάβουν το ακοίμητο καντήλι της ψυχής τους.Παλιές γυναίκες, δωρικές κολώνες στην Ακρόπολη της αληθινής ζωής, ολόστητες καρυάτιδες στο Ερέχθειο της υπομονής, Σπαρτιάτισσες στην εγκράτειά τους, δούλες σ’ ό,τι αγαπούν, μαινάδες σ’ ό,τι αντιμάχονται.

Και πιο κει βλέπεις κάποιες απ’ τιςσύγχρονες προσκυνήτριεςμε το χαλκά στην μύτη, με το μίνι ως τον σβέρκο, βαμμένες σαν γκέισες, πηγμένες στ’ αρώματα,κινούμενα κρέαταπου δεν έχουν τίποτα μέσα τους να ευωδιάζει από μόνο του. Τις βλέπεις να χασκογελάνε με την ευλάβεια των παλιών γυναικών, έτσι ακριβώς όπως ειρωνικά μειδιά η εποχή μας απέναντι στην εποχή τους. 

Το πανηγύρι  

Παλαιότερα, στον μικρό κόλπο, μπροστά απ’ τα βράχια, άραζαν πολλές βάρκες την παραμονή και τα βιολιά λαλούσαν ολόκληρο το βράδυ αλλά και την ημέρα της εορτής (φανταστείτε στον ίδιο χώρο πάνω σ’ αρχαία πλοιάρια αυλήτριδες να παίζουν μουσική και να χορεύουν προς τιμήν των θαλασσίων νυμφών).Ύστερα ο κόσμος πήγαινε στο κοντινό λιοστάσι να ξαποστάσει και να κεραστεί. Αργότερα

 – ως είθισται – ήρθαν κι οι έμποροι, ύστερα τα κλαρίνα.Στο Βλυχό το πανηγύρι έγινε μύθος.Αργότερα ο μύθος – ως είθισται – ξεθώριασε. Οι Νυδριώτες δοκίμασαν κι αυτοί την τύχη τους με τα κλαρίνα.Η εποχή όμως είχε παρέλθει ανεπιστρεπτί.Σήμερα το πανηγύρι, όσο κι αν κάποιοι κόπτονται για το αντίθετο, είναι ένα ακόμα θέαμα, χαμηλής ποιότητας, της τουριστικής ατραξιόν.

Αναμνήσεις  

Θυμάμαι, όταν τα βιβλία ήταν ακόμα δυσεύρετα, πώς περίμενα το πανηγύρι για να τα ξεφυλλίσω – σπάνια δε, αγόραζα και κανένα ολιγοσέλιδο, τουτέστιν φθηνότερο.Μεγάλη εντύπωση μου είχε κάνει μιασεξουαλική εγκυκλοπαίδεια – σπάνιζαν τότε στην επαρχία έντυπα τέτοιας θεματολογίας.Μιας λοιπόν και τα βιβλία εκτίθονταν σε πάγκους, μπορούσε να τα δει ο καθένας κι έτσι κάθε χρονιά διάβαζα κι από κάμποσες σελίδες! Τελικά το βιβλίο πουλήθηκε ή εξαντλήθηκε κι έτσι η εκπαίδευσή μου έμεινε ελλιπής. Θυμάμαι τα βιβλία τουΝταίνικενγια την εξωγήινη ζωή, τηνΚατάρα του Φαραώ, ταβιβλία της παραψυχολογίας,τα διηγήματα τουΠαπαδιαμάντηκαι τα μελαγχολικά ποιήματα τηςΠολυδούρη. Ήταν ένας δάσκαλος απ’ την Αθήνα που τα έφερνε. Τότε μόνον αυτός. Ύστερα ήρθαν κι άλλοι. Κάποτε έφτασε και τοτσίρκο.Μετάτο κορίτσι που γίνονταν γορίλας!Αργότερα η τσόχα, οι παπατζήδες, οι αετονύχηδες και πάει λέγοντας…

«Εδώ περνάνε και θερίζουν χιλιάδες άρματα δρεπανηφόρα» έγραψε ο Γιώργος Σεφέρης.Πραγματικά! Οι εποχές άλλαξαν. Ήρθε το ηλεκτρικό, η τηλεόραση, το ίντερνετ. Το Νυδρί δεν είναι πλέον το γραφικό χωριουδάκι της δεκαετίας του ’70 που περίμενε την 7^ηΙουλίου για να ζωντανέψει. Τι λέει σήμερα, στην εποχή των 0% λιπαρών, το ψητό στην λαδόκολλα; Κάποτε ήταν το ξέδομα ενός χρόνου, να φέρει την βόλτα του στον τσάμικο ο μερακλής, να δούνε οι νέοι τις ωραίες του χωριού και να τους πιάσουν το χέρι στον χορό. Θυμάμαι που πήγαινα σχολείο στο Νιοχώρι και σταματούσαμε όλα τα παιδιά στις βόλτες του λόφου κι ονειρευόμαστε το παιχνίδι που θα πάρουμε της Αγίας Κυριακής: ένα καροτσίνι, ένα κουρσάκι πλαστικό, ένα νεροπίστολο… Σήμερα υπάρχουν τα ηλεκτρονικά, πηγμένα τα δωμάτια των πιτσιρικάδων απόC.D., τίγκα στο παιχνίδι, ξέχειλο σοκολάτες και παγωτά το ψυγείο.

Ποιος περιμένει πλέον το πανηγύρι για να διασκεδάσει;

Τα πανηγύριαήταν σαν την ασπρόμαυρη τηλεόραση. Έπαιξαν τον σημαντικό ρόλο τους μέχρι την ανακάλυψη της έγχρωμης. Τώραείναι πλέον είδος γοητευτικό μεν, αλλά οπωσδήποτε μουσειακό.

Ο παπα-Αποστόλης

Αυτές τιςσυμπυκνωμένες πληροφορίες και σκέψειςγια το πανηγύρι της Αγίας Κυριακής τις κατέγραψα ως φόρο τιμής στην μνήμηενός ανθρώπου που μόχθησε σ’ όλη του την ζωή γι’ αυτόν τον ναό,του πατέρα Απόστολου Α. Ζαβιτσάνου.Με δικές του ενέργειες και άπειρη αγάπη απέκτησε η Κυρούλα την σημερινή στέγη της.

Με δικές του ενέργειες τσιμεντοστρώθηκε η παραλία έμπροσθεν του ναού, έγινε η τέντα, το καμπαναριό, ήρθε το νερό, μπήκε ο φωτισμός και έγιναν δεκάδες άλλες εργασίες. Όλα αυτά καταγράφονται με θαυμαστές λεπτομέρειες στο μικρό βιβλίο του ταπεινού ιερέα«Το Εκκλησάκι του βράχου»,το οποίο κυκλοφόρησε με παρότρυνση και βοήθεια του π. Γεράσιμου Ζαμπέλη(εκτύπωση «Μέλισσα», Νυδρί 1989)κι από εκεί δανείστηκα τον τίτλο και τις περισσότερες πληροφορίες του παρόντος άρθρου. Με κάποιο τρόπο,καλό θα ήταν να επανακυκλοφορήσει το βιβλιαράκικαι να πωλείται ή ακόμα και να μοιράζεται δωρεάν στους προσκυνητές, μιας και περιέχει ολόκληρη την ιστορία του ναού, καθώς και πολυσέλιδο αφιέρωμα στον μαρτυρικό βίο της Αγίας.

Φέτος ο παπα- Αποστόλης δεν θα λειτουργήσει στο αγαπημένο του Εκκλησάκι του βράχου. Απ’ όταν ήμουν παιδάκι τον θυμάμαι στην Ωραία Πύλη να κλείνει την λειτουργία μ’ εκείνο το χαρακτηριστικό παρατεταμένο «ααααντιδόξασον». Κλείνω κι εγώ αυτό το άρθρο μ’ ένα δικό του ποίημα, ελπίζοντας να παρατείνω λιγάκι ακόμα την θύμησή του.   

ΤΟ ΕΚΚΛΗΣΑΚΙ ΤΟΥ ΒΡΑΧΟΥ

Στ’ άσπρο εκκλησάκι σου κλεισμένη

αιώνες καρτερείς εκεί

κάθε ψυχούλα πονεμένη

μεγαλομάρτυς Κυριακή.

Ν’ ανάψει τ’ άγιο σου καντήλι

μ’ ευλάβεια να προσευχηθεί

στου δειλινού την θεία γαλήνη

μπροστά στην άγια σου μορφή.

– Γιατί κυρά μου προτιμούσες

να μένεις μέσα στην σπηλιά,

στα βράχια τ’ άγρια του λόγγου

να σου στεριώσουν εκκλησιά;

–Φτωχή σπηλιά είν’ η εκκλησιά μου

κι απάνω ο βράχος ο σχιστός.

Σπηλιά δεν βρήκε όταν ήλθε

κι ο νεογέννητος Χριστός;

Δημήτρης Ε. Σολδάτος

Απ’ την εφημερίδα «Τα Νέα της Λευκάδας»

Αριθμ. Φύλλου: 990, 4 / 7 / 2008

Ο ΠΑΡΘΕΝΩΝΑΣ

Η ΑΚΡΟΠΟΛΗ ΤΩΝ ΜΥΚΗΝΩΝ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑ

Παρακολουθήστε παρακάτω ένα καταπληκτικό ντοκιμαντέρ για τη ακρόπολη των Μυκηνών με 3D αναπαράσταση.

ΚΑΛΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ

Κύλησε κι αυτή η χρονιά

όμορφα και πάει

κι η καρδιά μας πρόσχαρα

σήμερα χτυπάει.

Κλείνει το σχολείο μας

κλείνουν τα βιβλία

κι όλοι λέμε: γεια χαρά

τώρα στα θρανία.

Έξω πάλι η εξοχή

να τη, μας προσμένει

Πράσινη κι ολόδροση

και μυριανθισμένη.

Να χαρούμε τη δροσιά

την αυγή, τ’ αγέρι,

το βουνό, τη θάλασσα

και το καλοκαίρι.

Με το ποίημα αυτό του Χάρη Σακελλαρίου σας αποχαιρετώ κι εγώ. Εύχομαι να ξεκουραστείτε όλοι πολύ - πολύ , να γεμίσετε με ελπίδα , αισιοδοξία , χαμόγελο και αρκετή δόση χιούμορ, διότι έτσι μόνο μπορούμε να αντιπαλέψουμε ποικίλες καταστάσεις στη ζωή μας. Ευχαριστώ όλους και όλες τις συναδέλφους που μέσα από τα blog τους κάνουν πραγματικά κατάθεση ψυχής , μας εφοδιάζουν  με νέες ιδέες και ενδιαφέρουσες δουλίτσες. Σας θαυμάζω και σας ευχαριστώ πολύ - πολύ. 

ΚΑΛΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ  και ΑΡΚΕΤΕΣ ΒΟΥΤΙΕΣ.

Τα λέμε ξεκούραστες από το Σεπτέμβριο...............